خرید خودرو در کیش: پلاک، تردد و تبدیل به پلاک ملی در ۱۴۰۵
پیش از خرید خودرو در کیش بدانید پلاک منطقه آزاد چه محدودیتی دارد، تردد سراسری تا پایان آذر ۱۴۰۵ با چه شرطی مجاز است و کدام خودروها پلاک ملی می‌گیرند.
اگر به خرید خودرو در کیش فکر می‌کنید، پیش از مقایسه مدل‌ها بدانید پلاک منطقه آزاد کیش دقیقاً چه چیزی به شما می‌دهد. قوانین تردد و شماره‌گذاری خودروهای مناطق آزاد بارها تغییر کرده‌اند و این راهنما بر پایه اطلاعیه‌هایی است که تا اول مهر ۱۴۰۵ منتشر شده‌اند.
پلاک کیش در اصل برای تردد در جزیره است
کیش پلاک ویژه خودش را دارد که به آن «پلاک منطقه آزاد کیش» می‌گویند. خودرویی که این پلاک را دارد در محدوده خود جزیره تردد می‌کند و تردد بیرون از آن همیشه به طرح‌ها و مجوزهای جداگانه بسته بوده است.
ریشه این محدودیت ماده ۱۴ قانون چگونگی اداره مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی است که مبادلات بازرگانی این مناطق با سایر نقاط کشور را تابع مقررات عمومی صادرات و واردات می‌داند. به زبان ساده، خودرویی که وارد کیش شده برای ورود دائم به سرزمین اصلی باید تشریفات واردات را طی کند.
وضعیت تردد در پاییز ۱۴۰۵
از ۷ تیر ۱۴۰۵ طرح تردد خودروهای پلاک کیش و قشم در سراسر استان هرمزگان رسماً آغاز شد. به گفته رئیس پلیس راهور هرمزگان، این طرح فقط خودروهای مدل ۲۰۱۱ به بعد را در بر می‌گیرد، خودروهای دارای پلاک قدیمی یا گذر موقت مشمول آن نیستند و مالک باید مجوز تردد بگیرد.
رئیس پلیس راهور فراجا در ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ اعلام کرد خودروهای پلاک کیش و قشم تا پایان آذر ۱۴۰۵ بدون تعویض پلاک در سراسر کشور مجاز به تردد هستند، به شرط رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی و هماهنگی با سازمان‌های مرتبط. استانداری هرمزگان هم همان روز مهلت تردد در این استان را، که پیش‌تر تا ۳۱ شهریور بود، تا پایان آذر ۱۴۰۵ تمدید کرد.
در اطلاعیه تمدید از مجوز تازه سخنی نیامده، اما برخی گزارش‌ها نوشته‌اند مالک باید پیش از خروج از جزیره از سازمان منطقه آزاد مجوز بگیرد. پس اگر می‌خواهید خودرو را به سرزمین اصلی ببرید، پیش از معامله از سازمان منطقه آزاد کیش و پلیس راهور جزیره استعلام بگیرید.
هنوز مشخص نیست پس از ۳۰ آذر ۱۴۰۵ چه می‌شود. برای مهلت قبلی، رئیس پلیس راهور هرمزگان هشدار داده بود که پس از پایان مجوز، مالکان خودروهای پلاک کیش و قشم یا باید فقط در محدوده منطقه آزاد تردد کنند یا پلاک را تعویض کنند تا خودرو توقیف نشود.
سند خودروهایی که از جزیره خارج شده‌اند
در شرایط اضطراری اسفند ۱۴۰۴، قرار بر این بود که هنگام خروج خودرو از کیش اصل سند نزد پلیس راهور جزیره بماند و مالک با دو نسخه کپی ممهور سند از جزیره خارج شود. سازمان منطقه آزاد کیش در ۳۰ شهریور ۱۴۰۵ اعلام کرد بازگرداندن این اسناد امانی در جریان است و مالکان باید خودرو را تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ به جزیره برمی‌گرداندند. طبق همین اطلاعیه، خودرو هنگام بازگشت کارشناسی می‌شود و هزینه آن با مالک است.
اگر فروشنده به‌جای اصل سند فقط کپی ممهور در دست دارد، ممکن است خودرو هنوز در این چرخه باشد. تا اصل سند به مالک برنگشته، معامله را نهایی نکنید.
سه نوع خریدار، سه مسیر متفاوت
اگر ساکن کیش هستید و خودرو را برای رفت‌وآمد در جزیره می‌خواهید، پلاک کیش کافی است؛ برای تردد در هرمزگان، خودرو باید مدل ۲۰۱۱ یا جدیدتر باشد و مجوز تردد بگیرد، آن هم فعلاً تا پایان آذر ۱۴۰۵.
اگر ساکن سرزمین اصلی هستید و پلاک ملی می‌خواهید، فقط گروه مشخصی از خودروها این امکان را دارند. در فراخوان ۲۵ شهریور ۱۴۰۵ سازمان منطقه آزاد کیش، فقط خودروهای مدل ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۸ با حجم موتور حداکثر ۲۵۰۰ سی‌سی پذیرفته می‌شوند که تاریخ سندشان پیش از ۲۴ تیر ۱۴۰۳ باشد، و خودروهای برخی خاستگاه‌ها و برندها، از جمله فراری، لامبورگینی، پورشه و مازراتی، مستثنا هستند. ارزش خودرو را وزارت صنعت، معدن و تجارت تعیین می‌کند.
هزینه این مسیر را دست‌کم نگیرید. طبق قانون بودجه ۱۴۰۵، مالک برای گرفتن پلاک ملی باید عوارضی برابر با حقوق ورودی خودروی مشابه در سال ۱۴۰۴ بپردازد و مالیات بر ارزش افزوده، عوارض شهرداری، مالیات نقل‌وانتقال و هزینه‌های دیگر هم جداگانه اضافه می‌شود. در سال ۱۴۰۵ سود بازرگانی تبدیل پلاک با ۲۰ درصد تخفیف محاسبه می‌شود، اما این تخفیف تنها به سود بازرگانی مربوط است و تا پایان سال ۱۴۰۵ اعتبار دارد. پس اختلاف قیمت امروز خودروی کیش با نمونه پلاک ملی را سود خالص حساب نکنید.
طبق اعلام مرداد ۱۴۰۴، مهلت ثبت سفارش این خودروها در سامانه جامع تجارت ۱۶ خرداد ۱۴۰۶ است، اما شرایط قانون بودجه و تخفیف سود بازرگانی فقط برای سال ۱۴۰۵ اعلام شده است. اگر می‌خواهید از این شرایط استفاده کنید، تبدیل را پیش از پایان اسفند ۱۴۰۵ تمام کنید و مهلت دقیق را از مدیریت گمرک سازمان منطقه آزاد کیش بپرسید.
دو نکته دیگر هم هست. نخست، در ضوابطی که مرداد ۱۴۰۴ برای تبدیل پلاک اعلام شد، «واردکننده» کسی است که خودرو را از منطقه آزاد به سرزمین اصلی وارد می‌کند و باید همان مالکی باشد که سند به نام اوست؛ فراخوان کیش هم شرط گذاشته است که تاریخ درج‌شده در سند پیش از ۲۴ تیر ۱۴۰۳ باشد. اگر سند پس از خرید به نام شما منتقل شود، ممکن است تاریخ تازه‌ای بگیرد و خودرو دیگر شرایط تبدیل را نداشته باشد. اگر به امید پلاک ملی می‌خرید، پیش از پرداخت این را کتبی از گمرک منطقه آزاد کیش بپرسید.
دوم، طبق گزارش‌های منتشرشده از قانون بودجه ۱۴۰۵، خودروهایی مشمول‌اند که تا پایان سال ۱۴۰۳ وارد مناطق آزاد شده‌اند، اما فراخوان کیش سند پیش از ۲۴ تیر ۱۴۰۳ را شرط گذاشته است. اگر تاریخ سند میان این دو تاریخ است، پاسخ را از گمرک منطقه آزاد کیش بگیرید، نه از فروشنده.
اگر خودروی مورد نظر شرایط تبدیل را ندارد، در اطلاعیه‌های فعلی مسیری برای بردن دائمی آن به سرزمین اصلی دیده نمی‌شود، چه ساکن کیش باشید چه نباشید. روشن نیست خریدار غیرساکن بتواند سند خودروی پلاک کیش را به نام خودش بگیرد، پس پیش از پرداخت هر مبلغی از سازمان منطقه آزاد کیش و راهور جزیره استعلام بگیرید.
شماره‌گذاری، فروشنده و پیش‌فروش
از ۲۳ آذر ۱۴۰۴ شماره‌گذاری خودروهای خارجی کارکرده هم در کیش آغاز شده است. از جمله شرط‌های اعلام‌شده، عمر کمتر از ۵ سال و کارکرد حداکثر ۱۰۰ هزار کیلومتر بود. نوع پلاکی را که این خودروها می‌گیرند پیش از معامله از پلیس راهور کیش استعلام بگیرید.
شماره‌گذاری خودروهای وارداتی در کیش مدتی متوقف بود. به اعلام سرپرست پلیس راهور کیش در ۵ شهریور ۱۴۰۵، مشکل «موقتاً» برطرف شد، اما ادامه شماره‌گذاری به این بستگی دارد که شرکت‌های واردکننده حداکثر ظرف ۴۰ روز مجوز صدور کاردکس فروش خودرو را بگیرند. اگر از شرکت واردکننده می‌خرید، بپرسید این مجوز را گرفته است یا نه و درستی پاسخ را از سازمان منطقه آزاد کیش استعلام کنید.
به گفته سخنگوی منطقه آزاد انزلی، قاعده شهریور ۱۴۰۵ که شماره‌گذاری خودروی وارداتی را به شرکت‌های مجاز می‌سپارد کیش را هم در بر می‌گیرد. اگر از شرکت می‌خرید، بپرسید سند نهایی به نام چه کسی صادر می‌شود.
دبیرخانه شورای‌عالی مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی و ویژه اقتصادی در تیر ۱۴۰۵ پیش‌فروش خودروهای وارداتی در مناطق آزاد را ممنوع اعلام کرد و از خریداران خواست به پیش‌فروشندگان پول ندهند و با آن‌ها قرارداد نبندند. خودرویی را بخرید که وجود دارد، سند دارد و می‌توانید آن را ببینید.
پیش از امضای قرارداد چه چیزهایی را ببینید
نوع پلاک را دقیق ببینید. خودروی ورود موقت در کیش پلاک موقت سفید دارد، از جزیره بیرون نمی‌رود و پلاک ملی نمی‌گیرد. این پلاک‌ها تاریخ اعتبار دارند و اگر خودرو در مهلت مقرر به گمرک تحویل نشود، کالای قاچاق به شمار می‌رود؛ پس با خودروی پلاک دائم کیش یکی نیستند.
سال ساخت را با شرط‌های تردد در هرمزگان و تبدیل پلاک تطبیق دهید. خلافی خودرو را از راهور جزیره استعلام کنید و از بیمه‌گر بپرسید پوشش بیمه شخص ثالث بیرون از جزیره هم معتبر است یا نه.
جمع‌بندی
خرید خودرو در کیش برای ساکن جزیره ساده‌تر است، هرچند او هم باید درباره شماره‌گذاری و سند به نام خودش استعلام بگیرد. برای بقیه، خرید به چند تاریخ گره خورده است: پایان آذر ۱۴۰۵ برای تردد در هرمزگان و سراسر کشور، و پایان اسفند ۱۴۰۵ برای تبدیل پلاک با شرایط قانون بودجه امسال و تخفیف سود بازرگانی. این تاریخ‌ها ممکن است تغییر کنند، پس پیش از معامله آخرین اطلاعیه‌ها را ببینید.
در آگهی‌های اینترنشنال اتوکار نوع پلاک و وضعیت ترخیص هر خودرو ثبت می‌شود و پیش از تماس با فروشنده می‌بینید با پلاک منطقه آزاد سروکار دارید یا پلاک ملی. اگر به خودرویی جدی فکر می‌کنید، کارشناسی خودرو با گزارشی که وضعیت ۱۳ قطعه بدنه را جداگانه نشان می‌دهد، کمک می‌کند وضعیت فنی آن را هم پیش از معامله بدانید.
